Μετά από επιμονή εννέα μηνών και μόνο όταν αποφασίσαμε να μεταβούμε μαζικά στην Περιφέρεια για να καταθέσουμε υπόμνημα με ερωτήματα που απαιτούν άμεσες και ευθείες απαντήσεις, ο Περιφερειάρχης Δυτικής Ελλάδος κ. Κατσιφάρας κατόρθωσε να βρει το χρόνο να μας συναντήσει.

Παρών στη συνάντηση ήταν ο αντιπεριφερειάρχης περιβάλλοντος κ. Μπαλαμπάνης, και o  αντιπεριφερειάρχης  περιφερεακού συντονισμού Δ.Δριβίλας. Παρευρίσκονταν ακόμα ο κ. Σταματελάτος διευθυντής ο κ. Σπηλιωτόπουλος προϊστάμενος περιβάλλοντος.

 

Στον κ. Περιφερειάρχη καταθέσαμε αναλυτικό υπόμνημα καθώς και δισκέτα με φωτογραφικό υλικό και βίντεο, όπου διαφαίνονταν τα οξυμένα προβλήματα του ΧΥΤΑ και της ρύπανσης που αυτός προκαλεί ακόμα και σήμερα, μετά την υποτιθέμενη ολοκλήρωση των έργων συντήρησης.  Το υπόμνημα κατάληγε στις παρακάτω ερωτήσεις προς τον κ. Περιφερειάρχη.

1). Έχει τεθεί υπόψη του (ή στις υπηρεσίες της Περιφέρειας) η ογκομέτρηση που έχει πραγματοποιήσει η ανάδοχος εταιρεία βελτιωτικών έργων στο ΧΥΤΑ Αιγείρας; Αν όχι, πότε προτίθεται η Περιφέρεια να πραγματοποιήσει ογκομέτρηση για να διαπιστωθεί ο υπερκορεσμός (ή όχι) του παράνομου ΧΥΤΑ Αιγείρας.

2) )  Έχει ζητηθεί από το Δήμο Αιγιαλείας η λήψη μέτρων στήριξης του πρανούς αφού ο κίνδυνος κατάρρευσής του είναι κάτι περισσότερο από εμφανής. Να σημειωθεί ότι από τον Μάιο του 2011 το ΤΕΕ Δυτ. Ελλάδος σε έκθεσή του επισημαίνει την ανάγκη στήριξης του πρανούς.

3) Έχουν τεθεί υπόψη του  (ή στις υπηρεσίες της Περιφέρειας) τα αποτελέσματα των γεωτρήσεων και της μελέτης ρύπανσης του υδροφόρου ορίζοντα  που έχει πραγματοποιήσει η ανάδοχος εταιρεία βελτιωτικών έργων στο ΧΥΤΑ Αιγείρας; Τι ακριβώς δείχνουν τα αποτελέσματα των μετρήσεων αυτών; Προτίθεται η Περιφέρεια να διενεργήσει δικές της μετρήσεις και αναλύσεις γιατί το ζήτημα είναι πολύ σοβαρό:

4) Έχει ζητηθεί από το Δήμο Αιγιάλειας να εξηγηθεί το γεγονός ότι παρά τα βελτιωτικά έργα που φέρονται ότι πραγματοποιούνται στο ΧΥΤΑ Αιγείρας, εξακολουθεί η διαφυγή στραγγιδίων που σύμφωνα με την έκθεση του Πανεπιστημίου Πατρών μολύνουν το περιβάλλον με καρκινογόνες, μεταλλαξιογόνες και τερατογόνες ουσίες ;

5) Έχει ζητηθεί από το Δήμο Αιγιάλειας να εξηγηθεί το γεγονός της μη συνεχούς λειτουργίας του πυρσού καύσης του βιοαερίου;

6) Προτίθεται η Περιφέρεια να προχωρήσει σε προσωρινό έστω κλείσιμο του ΧΥΤΑ Αιγείρας μέχρι να γίνουν όλες οι απαραίτητες εργασίες βελτίωσης, πιθανής επέκτασης (για να αντιμετωπισθεί ο υπερκορεσμός και ο κίνδυνος κατολισθήσεων) και κυρίως μέχρι να πάρει τη νέα απαραίτητη ΑΕΠΟ ;

Η Περιφέρεια δεσμεύτηκε να πραγματοποιήσει η ίδια δειγματοληψία και ανάλυση από τις γεωτρήσεις που έχουν ολοκληρωθεί, καθώς και επιτόπιο έλεγχο των εργασιών και της αποτελεσματικότητας των έργων. Όσον αφορά την ογκομέτρηση, αρμόδια είναι η αποκεντρωμένη διοίκηση να την πραγματοποιήσει. Στο ζήτημα που επιτακτικά θέταμε για το προσωρινό κλείσιμο του “ΧΥΤΑ” μέχρι να ολοκληρωθεί η διαδικασία αδειοδότησης, δεν πήραμε απαντήσεις. Δεσμεύτηκε να μελετήσει το υπόμνημα και να απαντήσει γραπτώς στην επιτροπή.

Από μέρους της επιτροπής αγώνα, ξεκαθαρίσαμε στον κ. περιφερειάρχη ότι όπως φαίνεται δεν έχουμε άλλο δρόμο για την προστασία της υγείας μας και του τόπου μας από το να ξαναβρεθούμε ενωμένοι σε δυναμικές κινητοποιήσεις.


 

ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΑΓΩΝΑΚΑΤΟΙΚΩΝ ΑΝΑΤΟΛΙΚΗΣ ΑΙΓΙΑΛΕΙΑΣ

ΠΡΟΣ : ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΡΧΗ  ΔΥΤΙΚΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ

κ. Α. ΚΑΤΣΙΦΑΡΑ

Πάτρα 4/10/2018

ΥΠΟΜΝΗΜΑ

  

Ο ΧΥΤΑ Αιγείρας άρχισε να λειτουργεί τον Οκτώβριο του 2006. Ήταν δυναμικότητας  7.600 τόνων το χρόνο με συνολική χωρητικότητα 137.343 κυβικά μέτρα. Η διάρκεια ζωής του υπολογίζονταν σε 11 χρόνια (μέχρι το 2017).

Στο υπάρχον κύτταρο έχουν αποτεθεί πολύ περισσότερα από τα αρχικά προβλεπόμενα σκουπίδια. Σύμφωνα με ογκομέτρηση που έχουμε πραγματοποιήσει, αλλά και με άλλη που έχει πραγματοποιήσει η εταιρεία που διεξάγει έργα στο ΧΥΤΑ, υπολογίζεται ότι έχουν εναποτεθεί  περισσότερα από 180.000 κυβικά μέτρα. Λαμβάνοντας υπ’ όψιν έναν καθολικά αποδεκτό συντελεστή διόρθωσης λόγω συμπίεσης, (25%), η ποσότητα των απορριμμάτων που έχει αποτεθεί τελικά είναι πάνω από 225.000 κυβικά μέτρα. Αν υπολογίσουμε δε και την ποσότητα των απορριμμάτων που έχουν καεί στις 3 μεγάλες και δεκάδες μικρές πυρκαγιές που έχουν συμβεί, η ποσότητα είναι κατά πολύ μεγαλύτερη από τη διπλάσια της χωρητικότητάς του. Τα τελευταία 5 χρόνια κατέληγαν στο ΧΥΤΑ, παράνομα, τα σκουπίδια από ολόκληρο το Δήμο Αιγιάλειας (50.000 κάτοικοι) και όχι από την Ανατολική Αιγιάλεια  μόνο (10.000 κάτοικοι),  ποσότητα τουλάχιστον τριπλάσια  από την προβλεπόμενη, για τη καθημερινή λειτουργία του. Σύμφωνα με το Υπουργείο Εσωτερικών αυτή τη στιγμή η χωρητικότητα του ΧΥΤΑ είναι μηδέν. Το γεγονός του υπερκορεσμού του ΧΥΤΑ δημιουργεί σημαντικά προβλήματα και κινδύνους για την περιοχή με σοβαρότερο το ενδεχόμενο κατολίσθησης.

Τα πρανή έχουν αρχίσει να καταρρέουν, ειδικά τα πιο παλιά με αποτέλεσμα τα διασταλλάγματα να διαφεύγουν εκτός κυττάρου και να καταλήγουν στο ποτάμι από το σύστημα περισυλλογής των ομβρίων. Όλη η περιοχή παρουσιάζει προβλήματα κατολίσθησης. Αποτέλεσμα είναι να έχει καταστραφεί η μια οδός πρόσβασης από την περιοχή της Ακράτας, ενώ η εναλλακτική οδός πρόσβασης από την περιοχή της  Αιγείρας βρίσκεται σε άθλια κατάσταση. Έξω από τον χώρο του ΧΥΤΑ και σε καταπατημένη δασική έκταση, πετιούνται ογκώδη απορρίμματα – στρώματα, καρέκλες, ψυγεία, κλαριά κ.λ.π. – όπου στη συνέχεια θάβονται, καταστρέφοντας το λαγκάδι. Εκεί πρόσφατα,  – Ιανουάριος 2018  είχε σχηματιστεί λίμνη στραγγιδίων  που η δημοτική αρχή κάλυψε με αμμοχάλικο για να μην φαίνεται. Στη φυσική απορροή του λαγκαδιού αυτού και περίπου 200 μέτρα έξω από τον ΧΥΤΑ, εκβάλλει υγρό φαιοκίτρινο, σε σταθερή ροή. Είναι το υγρό που περισυνέλεξε η υπηρεσία σας μαζί με το Πανεπιστήμιο Πατρών και που στην ανάλυσή του βρέθηκαν καρκινογόνες, τερατογόνες και μεταλλαξιογόνες ουσίες. Να σημειωθεί ότι η ροή του υγρού δεν έχει σταματήσει όλο το διάστημα, παρά την παρατεταμένη ανομβρία που υπήρξε στην περιοχή μας τους καλοκαιρινούς μήνες.

Όταν υπάρχει δυνατή βροχή, στο ποτάμι καταλήγουν μεγάλες ποσότητες μαύρου χρώματος υγρού. Αυτό προέρχεται από τη διαφυγή διασταλλαγμάτων μέσω του συστήματος συλλογής των ομβρίων, από τον καταληκτικό εκτός ΧΥΤΑ αγωγό. Με την τελευταία βροχή του διήμερου – και παρά την ήπια μορφή του “τυφώνα” Ζορμπά στην περιοχή μας – ο αγωγός ομβρίων έβγαζε και πάλι μαύρο υγρό στο ποτάμι. Να σημειώσουμε ότι υποτίθεται πως έχουν ολοκληρωθεί τα έργα διευθέτησης του κυττάρου. (Υπάρχουν σχετικές φωτογραφίες και βίντεο).

Από τον Ιανουάριο του 2015 ο ΧΥΤΑ λειτουργεί χωρίς άδεια.

Στις 9 Φεβρουαρίου του 2016 επιβάλλεται από τη Περιφέρεια Δυτική Ελλάδος (Διεύθυνση  Περιβάλλοντος και Χωρικού Σχεδιασμού) πρόστιμο ύψους 95.000 ευρώ για μη τήρηση περιβαλλοντικών όρων λειτουργίας του ΧΥΤΑ. Στις 22 Δεκεμβρίου του 2017 επιβάλλεται από την ίδια υπηρεσία νέο πρόστιμο ύψους 65.000 ευρώ για τους ίδιους λόγους, εκτός εκείνον της γεφυροπλάστιγγας που είχε επισκευασθεί. Εντοπίζονται όμως και νέα προβλήματα το σημαντικότερο εκ των οποίων είναι: “Από πυρκαγιά που εκδηλώθηκε στις 19-09-17 έχει καταστραφεί η μεμβράνη της όμορης με τον βιολογικό καθαρισμό δεξαμενής “φιλτραρίσματος” των στραγγισμάτων, με αποτέλεσμα στραγγίσματα να λιμνάζουν εντός αυτής. Επίσης μέρος των στραγγισμάτων διαφεύγει και λιμνάζει σε παρακείμενο χώρο του ΧΥΤΑ, χωρίς να έχουν ληφθεί άμεσα μέτρα αποκατάστασης – βελτίωσης.”

Από τις 14 Φεβρουαρίου 2018 μέχρι την 5η Ιουνίου 2018 ο ΧΥΤΑ παρέμενε αποκλεισμένος από κατοίκους και την Επιτροπή Πολιτών, που διαμαρτύρονται για την παράνομη λειτουργία του και τις ανεπανόρθωτες βλάβες που προκαλεί στο περιβάλλον, τις καλλιέργειες κλπ.

Για την αντιμετώπιση της κατάστασης, στις 2 Απριλίου 2018 δημοσιεύεται στο Φύλλο Εφημερίδας της Κυβέρνησης, η εντολή του Συντονιστή της Αποκεντρωμένης Διοίκησης Πελοποννήσου και Ιονίων Νήσων για τη μεταφορά των στερεών αποβλήτων της Αιγιάλειας σε ΧΥΤΑ άλλων περιοχών καθώς και τη λήψη μέτρων για την έναρξη διαδικασιών ανακύκλωσης. Ο Δήμαρχος Αιγιάλειας αγνοεί την εντολή της Κυβέρνησης, μεταφέροντας ελάχιστα σκουπίδια σε άλλους ΧΥΤΑ, ενώ δεν έχει πραγματοποιήσει καμία κίνηση για την έναρξη ανακύκλωσης.

Στα μέσα Απριλίου δημοσιοποιείται έκθεση του Πανεπιστημίου Πατρών, όπου μεταξύ άλλων αναφέρει ότι από το ΧΥΤΑ Αιγείρας εκλύονται στο περιβάλλον καρκινογόνες, μεταλλαξιογόνες και τερατογόνες ουσίες, ενώ διαπιστώθηκε και επιβάρυνση των καλλιεργειών. Ο επικεφαλής καθηγητής κ. Λεοτσινίδης δηλώνει ότι είναι προτιμότερη λύση η παραμονή των σκουπιδιών στους δρόμους παρά η μεταφορά τους στο ΧΥΤΑ Αιγείρας.

Στις 5/6/2018 η Διεύθυνση Περιβάλλοντος και Χωρικού Σχεδιασμού της Περιφέρειας με έγγραφό της (οικ. 207847/3464) στο Δήμο Αιγιάλειας ζητά την διενέργεια εργασιών αποκατάστασης στο ΧΥΤΑ Αιγείρας. Μεταξύ άλλων ζητά :

α) την επίσπευση των διαδικασιών για έκδοση νέας ΑΕΠΟ για το ΧΥΤΑ Αιγείρας. Σήμερα 4 μήνες μετά ο εν λόγω φάκελος του Δήμου που βρίσκεται στην Αποκεντρωμένη Διοίκηση κρίνεται ελλιπής.

β) Ζητήθηκε η βελτίωση του τσιμεντένιου αύλακα περιμετρικής διευθέτησης των στραγγισμάτων προς αποφυγή διαφυγής τους στον περιβάλλοντα χώρο. Σήμερα 4 μήνες μετά υπάρχει σταθερή ροή διαφυγής στραγγισμάτων , ανεξαρτήτως καιρικών συνθηκών.

γ) Ζητήθηκε να γίνουν οι απαραίτητες εργασίες για τη συνεχή λειτουργία του πυρσού καύσης βιοαερίου και τη διενέργεια  των προβλεπομένων από τη νομοθεσία μετρήσεων. Σήμερα 4 μήνες μετά ο πυρσός σπανίως λειτουργείς όπως διαπιστώθηκε (αυτοψία 13/6/2018).

δ) Ζητήθηκε η  διενέργεια τριών γεωτρήσεων για την παρακολούθηση των υπόγειων υδάτων και του υδροφόρου ορίζοντα. Σήμερα 4 μήνες μετά έχουν πραγματοποιηθεί 2 έλεγχοι σε δείγμα που έχει ληφθεί από την πρώτη γεώτρηση, που καταδεικνύουν σοβαρή επιβάρυνση του υδροφόρου ορίζοντα.  Το γεγονός από μόνο του συνιστά αίτιο οριστικού κλεισίματος του ΧΥΤΑ.

ε) Ζητήθηκε η διενέργεια εργασιών για την αποκατάσταση του παρακείμενου ΧΑΔΑ. Σήμερα 4 μήνες μετά ελάχιστα έχουν πραγματοποιηθεί. Από τον Σεπτέμβριο του 2017 που εκδηλώθη πυρκαγιά μέχρι σήμερα, συνεχίζει αδιάλειπτα να καπνίζει, εκλύοντας στο περιβάλλον επικίνδυνα καρκινογόνα αέρια. (Είναι γνωστό ότι σκουπίδια που καίγονται εκλύουν διοξίνες, φουράνια κλπ ισχυρά καρκινογόνες ουσίες). Στην τελευταία νεροποντή, ( Ζορμπάς), προεκλήθη κατολίσθηση στο χείλος του επιχωματώματος.

Από τις 5 Ιουνίου 2018 ο παράνομος και υπερκορεσμένος ΧΥΤΑ Αιγείρας λειτουργεί με εισαγγελική εντολή υποδεχόμενος τα στερεά απόβλητα όλης της Αιγιάλειας για την αποφυγή βλάβης της δημόσιας υγείας και την αποφυγή του κινδύνου πυρκαγιών λόγω αυτοανάφλεξης. Η εντολή της Αποκεντρωμένης Διοίκησης για τη μεταφορά στερεών αποβλήτων σε άλλους ΧΥΤΑ της Περιφέρειας καθώς και η επίσπευση των ενεργειών για την έναρξη λειτουργίας ανακύκλωσης στο Δήμο Αιγιάλειας έχουν αγνοηθεί παντελώς από το Δήμαρχο Αιγιάλειας. Σύμφωνα με τον Εισαγγελέα Καλαβρύτων που διέταξε το άνοιγμα του παράνομου ΧΥΤΑ (και όχι τη μεταφορά αποβλήτων κατά δήλωσή του), μόνος αρμόδιος για το κλείσιμο του ΧΥΤΑ είναι πλέον η Περιφέρεια Δυτικής Ελλάδας.

Με βάση όλα τα παραπάνω και επιπροσθέτως ότι ο κίνδυνος αυτοανάφλεξης έχει πλέον εκλείψει ενώ η εντολή της Αποκεντρωμένης Διοίκησης για τη μεταφορά των στερεών αποβλήτων της Αιγιάλειας σε άλλους ΧΥΤΑ της Περιφέρειας βρίσκεται σε ισχύ ερωτάται ο Περιφερειάρχης κ. Α. Κατσιφάρας :

1). Έχει τεθεί υπόψη του (ή στις υπηρεσίες της Περιφέρειας) η ογκομέτρηση που έχει πραγματοποιήσει η ανάδοχος εταιρεία βελτιωτικών έργων στο ΧΥΤΑ Αιγείρας; Αν όχι, πότε προτίθεται η Περιφέρεια να πραγματοποιήσει ογκομέτρηση για να διαπιστωθεί ο υπερκορεσμός (ή όχι) του παράνομου ΧΥΤΑ Αιγείρας.

2) Έχουν τεθεί υπόψη του  (ή στις υπηρεσίες της Περιφέρειας) τα αποτελέσματα των γεωτρήσεων και της μελέτης ρύπανσης του υδροφόρου ορίζοντα  που έχει πραγματοποιήσει η ανάδοχος εταιρεία βελτιωτικών έργων στο ΧΥΤΑ Αιγείρας; Τι ακριβώς δείχνουν τα αποτελέσματα των μετρήσεων αυτών; Προτίθεται η Περιφέρεια να διενεργήσει δικές της μετρήσεις και αναλύσεις γιατί το ζήτημα είναι πολύ σοβαρό:

3) Έχει ζητηθεί από το Δήμο Αιγιάλειας να εξηγηθεί το γεγονός ότι παρά τα βελτιωτικά έργα που φέρονται ότι πραγματοποιούνται στο ΧΥΤΑ Αιγείρας, εξακολουθεί η διαφυγή στραγγιδίων που σύμφωνα με την έκθεση του Πανεπιστημίου Πατρών μολύνουν το περιβάλλον με καρκινογόνες, μεταλλαξιογόνες και τερατογόνες ουσίες ;

4) Έχει ζητηθεί από το Δήμο Αιγιάλειας να εξηγηθεί το γεγονός της μη συνεχούς λειτουργίας του πυρσού καύσης του βιοαερίου;

5) Προτίθεται η Περιφέρεια να προχωρήσει σε προσωρινό έστω κλείσιμο του ΧΥΤΑ Αιγείρας μέχρι να γίνουν όλες οι απαραίτητες εργασίες βελτίωσης, πιθανής επέκτασης (για να αντιμετωπισθεί ο υπερκορεσμός και ο κίνδυνος κατολισθήσεων) και κυρίως μέχρι να πάρει τη νέα απαραίτητη ΑΕΠΟ ;

6)  Έχει ζητηθεί από το Δήμο Αιγιαλείας η λήψη μέτρων στήριξης του πρανούς αφού ο κίνδυνος κατάρρευσής του είναι κάτι περισσότερο από εμφανής. Να σημειωθεί ότι από τον Μάιο του 2011 το ΤΕΕ Δυτ. Ελλάδος σε έκθεσή του επισημαίνει την αανάγκη στήριξης του πρανούς.

Παρακαλούμε για τις απαντήσεις σας μέσα στα προβλεπόμενα χρονικά όρια.

ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΑΓΩΝΑ ΚΑΤΟΙΚΩΝ ΑΝΑΤΟΛΙΚΗΣ ΑΙΓΙΑΛΕΙΑΣ